Macgi
Đi trekking ở Việt Nam, thời tiết là yếu tố khó đoán nhất: sáng nắng gắt, trưa có thể mưa rừng, lên cao gió mạnh, xuống thấp lại nóng ẩm. Vì vậy, thay vì mua một bộ đồ thật dày hay một chiếc áo khoác thật to, bạn nên xây dựng trang phục theo hệ 3 lớp. Cách này giúp bạn chủ động thêm hoặc bớt quần áo trong vài giây, giữ cơ thể khô ráo và không bị lạnh đột ngột khi dừng nghỉ.
Bài viết này đi từ hệ 3 lớp, giày tất, chống nắng mưa, đến công thức cụ thể cho cung đi nửa ngày và cung xuyên rừng nhiều ngày.
Hệ 3 lớp: nền tảng cho mọi cung trekking
Hệ 3 lớp gồm: lớp nền thoát ẩm, lớp giữ ấm và lớp ngoài chắn gió mưa. Bạn không nhất thiết phải mặc đủ cả ba lớp trong mọi chuyến đi. Hãy hiểu vai trò từng lớp để biết khi nào cần dùng.
Lớp nền: thoát mồ hôi, không giữ ẩm
Lớp nền là lớp tiếp xúc trực tiếp với da. Nhiệm vụ chính không phải giữ ấm mà là đẩy mồ hôi ra ngoài càng nhanh càng tốt. Khi mồ hôi đọng trên da, chỉ cần một cơn gió nhẹ hoặc lúc dừng nghỉ là cơ thể sẽ lạnh rất nhanh.
Hãy chọn:
- Áo thun thể thao bằng sợi tổng hợp mỏng, nhẹ, có khả năng thấm hút và khô nhanh.
- Áo dài tay chất liệu nhẹ cho cung có nắng gắt hoặc đi xuyên bụi rậm.
- Quần lót thể thao, không dùng quần lót cotton vì cotton giữ ẩm lâu và dễ gây trầy xước khi di chuyển nhiều giờ.
Điều nên tránh rõ nhất là cotton. Áo cotton thun 100% khi thấm mồ hôi sẽ bí, nặng và rất lâu khô. Trong trekking, cotton là chất liệu khiến bạn dễ bị lạnh và khó chịu hơn, dù lúc mới mặc thấy mềm mại.
Lớp giữ ấm: dành cho cung lạnh hoặc dừng nghỉ lâu
Lớp giữ ấm thường là áo khoác lông cừu nhẹ hoặc áo khoác mềm. Lớp này giữ nhiệt cơ thể nhưng vẫn cần thoáng để không biến bạn thành “lồng hấp”.
Với trekking ở Việt Nam:
- Cung rừng núi ở miền Bắc mùa đông hoặc cung đèo cao như miền Trung, Tây Nguyên vào sáng sớm thì nên mang theo một lớp giữ ấm mỏng.
- Cung gần TP.HCM, đồng bằng, núi thấp vào mùa nóng thì thường không cần lớp giữ ấm. Bạn chỉ cần mang theo một chiếc áo khoác gió mỏng để mặc khi dừng nghỉ hoặc lúc lên cao trời mát.
Lớp ngoài: chắn gió và chống mưa
Lớp ngoài có vai trò chắn gió, chống mưa phùn, mưa rào ngắn. Nếu bạn chỉ có ngân sách cho một món đồ, hãy ưu tiên một chiếc áo khoác ngoài nhẹ, gọn, có thể nhét vào balo.
Nên chọn:
- Áo khoác chống thấm có mũ, khóa kéo và vạt che.
- Chất liệu có khả năng chống gió tốt, nhưng vẫn nên có lỗ thông hơi hoặc độ thoáng vừa phải.
- Áo khoác gió phủ lớp chống nước nhẹ cho cung ít mưa.
Không cần mang áo mưa bộ quá dày nếu bạn chỉ đi trong ngày và thời tiết dự báo khô ráo. Nhưng nếu đi rừng nhiều ngày, một lớp ngoài chống mưa kín và một bộ áo mưa chuyên dụng nên nằm trong balo.
Ảnh: Matheus Bertelli / Pexels
Quần áo cho trekking một ngày và nhiều ngày
Sau khi nắm hệ lớp, phần tiếp theo là chọn từng món đồ cụ thể. Với khí hậu nóng ẩm, tiêu chí quan trọng nhất vẫn là nhẹ, nhanh khô và không gây ma sát.
Áo trekking
- Ưu tiên áo thun thể thao hoặc áo dài tay có cổ để chống nắng.
- Áo dài tay chất liệu mỏng là lựa chọn tốt cho hầu hết cung đường Việt Nam vì che được cánh tay khỏi nắng và cành cây cào.
- Phụ nữ nên chọn áo ngực thể thao có độ nâng đỡ phù hợp với cường độ vận động, tránh dây áo bị xô lệch khi đeo balo.
Nếu bạn đi cung dễ, nửa ngày, áo thun thể thao tay ngắn kết hợp áo khoác chống nắng mỏng là đủ. Với cung dài, hãy mang theo một chiếc áo thun khô nhanh để thay ngay sau khi đổ mồ hôi nhiều.
Quần trekking
Quần là phần dễ gây khó chịu nếu chọn sai. Ba điều cần tránh:
- Quần jeans: quá nặng, thấm nước rất lâu và cứng khi khô. Chỉ cần một cơn mưa nhỏ là quần jeans sẽ khiến chân bạn nặng và lạnh.
- Quần tây ống bó, vải không co giãn: khó đưa chân cao khi trèo dốc.
- Quần có quá nhiều túi hộp ở hông và đùi: dễ vướng, tạo ma sát khi đi lâu.
Nên chọn:
- Quần hiking may từ vải nylon pha spandex hoặc vải thể thao co giãn nhẹ, có đáy quần thoải mái.
- Quần dài ống suông nhẹ hoặc ống bo nhẹ phía cổ chân để tránh vướng.
- Quần có dây rút hoặc cạp lưng bo mềm, không đè vào bụng khi đeo balo.
Nếu bạn muốn mặc legging đi trekking ngày dễ, hãy chọn legging thể thao dày dặn, có độ che phủ tốt và không bị hằn sâu khi ngồi xổm. Với cung rừng nhiều gai, vắt hoặc đá nhọn, quần dài vải dày vẫn an toàn hơn.
Đồ thay và đồ dự phòng
Với trekking nhiều ngày, nguyên tắc “một bộ mặc, một bộ thay, một bộ khô” rất hữu ích:
- Hai lớp nền để thay phiên.
- Một lớp giữ ấm.
- Một lớp ngoài chắn gió mưa.
- Hai hoặc ba đôi tất, trong đó có một đôi chỉ dành cho buổi tối để chân được khô hoàn toàn.
Giày và tất: quyết định buổi đi có vui hay không
Phần lớn cảm giác mệt và đau khi trekking đến từ chân. Một đôi giày không vừa sẽ khiến bạn tụt năng lượng nhanh hơn là một đoạn dốc dài.
Chọn giày trekking
- Cung dễ, địa hình khô, đi trong ngày: giày chạy bộ địa hình có đế bám tốt là lựa chọn nhẹ nhàng hơn giày leo núi cao cổ. Đế giày nên có gai vừa, bám tốt trên đất mềm và đá trơn.
- Cung nhiều đá, trơn, mang balo nặng hoặc đi nhiều ngày: giày trekking cổ cao ôm nhẹ cổ chân sẽ hỗ trợ tốt hơn, hạn chế lật cổ chân.
- Cung rừng mùa mưa: nên cân nhắc giày có khả năng chống thấm hoặc nhanh khô. Với khí hậu nóng, giày lưới khô nhanh đôi khi dễ chịu hơn giày chống thấm hoàn toàn vì bên trong không bị hầm bí.
Một nguyên tắc quan trọng: hãy mua giày trước chuyến đi ít nhất vài tuần và đi thử vài buổi để giày giãn theo chân. Không bao giờ mang giày mới toanh đi một cung dài.
Tất và chống phồng rộp
- Không đi tất cotton. Hãy chọn tất thể thao dày nhẹ, pha sợi tổng hợp hoặc len mỏng để giảm ma sát và thoát ẩm.
- Tất nên cao hơn cổ giày một chút để tránh cổ giày cọ vào gót.
- Nếu chân dễ phồng rộp, bạn có thể dùng thêm miếng dán gót hoặc đi hai lớp tất: lớp lót mỏng bên trong và lớp ngoài dày hơn.
Chống nắng và chống mưa khi đi trekking
Ở Việt Nam, một cung trekking có thể đưa bạn qua cả vùng nắng trống lẫn rừng rậm âm u. Bạn cần chuẩn bị cho cả hai kiểu thời tiết.
Chống nắng
Nắng trong rừng nhiệt đới không chỉ làm sạm da mà còn khiến cơ thể mất nước nhanh hơn. Hãy xếp lớp chống nắng theo thứ tự:
- Mũ rộng vành hoặc nón lưỡi trai có miếng che gáy.
- Áo dài tay màu sáng, chất liệu nhẹ.
- Khăn đa năng che cổ, che tai.
- Kem chống nắng thoa lại sau vài giờ, đặc biệt khi ra đoạn đường trống.
Ảnh: Dmitry Limonov / Pexels
Chống mưa
Mưa rừng thường đến nhanh và có thể rất lớn. Cách xử lý tốt là luôn để áo mưa/áo khoác chống thấm ở ngăn ngoài balo, không nhét sâu dưới đáy.
- Balo nên có vỏ chống mưa hoặc dùng túi khô bên trong để bảo vệ quần áo thay.
- Với ban ngày, áo khoác chống thấm nhẹ là đủ nếu trời ấm. Trong trường hợp mưa dài, áo mưa trùm rộng giúp cơ thể thoáng hơn và không bị bí.
- Nếu giày bị ướt, hãy tháo lót giày, nhét giấy báo hoặc vải khô vào ban đêm để hút ẩm. Không hơ giày quá gần lửa vì nhiệt cao có thể làm hỏng keo dán.
Công thức trang phục theo từng cung đường
Không cần nhớ quá nhiều quy tắc. Bạn chỉ cần bắt đầu từ bốn mẫu cung dưới đây rồi điều chỉnh theo thời tiết thực tế.
Cung đi buổi sáng hoặc nửa ngày, địa hình dễ
- Áo thun thể thao tay ngắn hoặc tay dài.
- Quần hiking mỏng hoặc legging thể thao.
- Giày chạy bộ địa hình hoặc giày trekking cổ thấp.
- Áo khoác chống nắng mỏng.
- Nón lưỡi trai, khăn đa năng, balo nhỏ.
Cung đèo cao, rừng nhiều gió hoặc đi mùa lạnh
- Lớp nền là áo dài tay thoát ẩm.
- Lớp giữ ấm là áo khoác lông cừu mỏng hoặc áo khoác mềm.
- Lớp ngoài là áo khoá chắn gió có mũ.
- Quần hiking dài, có thể phối thêm quần lót giữ nhiệt cho cung rất lạnh.
- Mũ len mỏng che tai, găng tay nhẹ cho sáng sớm.
Bạn có thể tham khảo thêm cách chọn áo khoác trong bài Áo khoác mùa đông nam, nữ: áo gió, áo phao, áo nỉ hay áo dạ? nếu chuyến trekking của bạn trùng vào đợt lạnh.
Cung rừng nhiều vắt, cỏ dại, đá nhọn
- Áo dài tay bó nhẹ hoặc ống thoải mái.
- Quần dài chất liệu dày hơn một chút, ống bo gọn ở cổ chân.
- Nên nhét ống quần vào tất hoặc dùng ghệt chống vắt.
- Giày trekking cổ thấp hoặc cổ cao, nhưng phải kín mũi chân.
- Tránh đi sandal, dép quai hậu vì không bảo vệ được mu bàn chân và mắt cá.
Cung xuyên rừng nhiều ngày
- Hai lớp nền để thay hằng ngày.
- Một lớp giữ ấm.
- Một lớp ngoài chống mưa gió.
- Hai hoặc ba đôi tất, một bộ quần áo ngủ riêng.
- Một đôi dép nhẹ để dùng ở lán trại, giúp chân được thở sau khi tháo giày.
Những món nên cân nhắc tránh khi đi trekking
Không có quy định nào bắt buộc bạn phải mặc gì khi trekking, nhưng có một số món dễ khiến bạn mệt hơn và nên cân nhắc tránh:
- Áo quần cotton dày: giữ mồ hôi, lâu khô, gây cảm giác lạnh khi dừng nghỉ.
- Quần jeans: nặng, cứng, thấm nước lâu.
- Giày sneaker trơn, giày vải trắng thông thường: đế ít bám, nhanh ướt.
- Dép sandal, dép quai hậu: không bảo vệ ngón chân, dễ trượt và dễ bị côn trùng cắn.
- Áo khoác phao quá dày cho cung nóng: cồng kềnh, khó nhét balo, dễ khiến bạn quá nóng rồi phải cởi ra, gây lãng phí năng lượng.
- Quần áo quá rộng và có dây đai lòng thòng: dễ vướng cành cây, cản trở bước chân.
Mục tiêu của việc tránh các món trên không phải để giới hạn phong cách, mà để bạn đi dễ chịu hơn, an toàn hơn và giữ sức cho những đoạn dốc dài.
Chọn size và thử đồ trước khi đi
Đồ trekking thường ôm vừa người nhưng vẫn phải để lại khoảng trống cho cử động lớn. Trước khi mua, bạn có thể thử các động tác tại nhà:
- Ngồi xổm sâu để kiểm tra độ co giãn của quần và đáy quần.
- Đưa tay lên cao, xoay vai để kiểm tra vùng nách và lưng của áo khoác.
- Đeo balo như khi đi thật để xem lớp áo có bị cộm ở vai và ngực không.
Nếu bạn đang phân vân giữa vài cách phối đồ, có thể chụp một ảnh toàn thân rồi dùng Macgi để xem trước áo khoác, quần hiking và áo thun phối với nhau trên chính dáng người của bạn. Kết quả thử đồ chỉ là ảnh AI minh họa, giúp bạn hình dung tỉ lệ và màu sắc chứ không thay thế việc đối chiếu bảng size thực tế. Bạn có thể đọc thêm Thử đồ AI có giống thật không? AI giữ gì và thay gì để hiểu rõ giới hạn trước khi dùng.
Với những cung trekking có điểm đến mát lạnh, bạn nên xem thêm Mặc gì đi Đà Lạt: Gợi ý đồ nên mang và công thức ngày đêm để phối thêm lớp giữ ấm cho hợp thời tiết.
Câu hỏi thường gặp khi chọn đồ trekking
Đi trekking một ngày có nên mặc quần shorts không?
Nếu cung đường dễ, rộng, không có bụi rậm và thời tiết nóng, bạn có thể mặc quần shorts thể thao. Nhưng với cung rừng, cung nhiều đá hoặc có vắt, quần dài vẫn là lựa chọn an toàn hơn vì bảo vệ chân khỏi trầy xước và côn trùng.
Có cần mặc đủ ba lớp khi đi trekking mùa nóng không?
Không. Khi trời nóng và chỉ đi trong ngày, bạn có thể chỉ cần lớp nền và lớp ngoài chống nắng mỏng. Lớp giữ ấm chỉ cần thiết khi dừng nghỉ lâu hoặc lên vùng cao, đi sáng sớm, tối muộn.
Nên mang theo bao nhiêu bộ quần áo cho trekking hai ngày một đêm?
Công thức tối giản: hai lớp nền, một lớp giữ ấm, một lớp ngoài, hai đôi tất và một bộ quần áo ngủ. Như vậy vừa đủ giữ khô, vừa không làm balo quá nặng.
Làm sao để quần áo nhanh khô nếu gặp mưa trên đường?
Hãy chọn chất liệu khô nhanh ngay từ đầu. Khi tới điểm nghỉ, bạn nên thay lớp nền ướt, vắt nhẹ và treo nơi thoáng gió. Với giày, tháo lót giày và nhét giấy hoặc vải khô vào bên trong để hút ẩm qua đêm.
